16 Nisan Perşembe günü saat 20.30’da Bergama Haluk Elbe Toplantı Salonu’nda BEAFSAD Bergama Amatör Fotoğraf Sanatı Derneği’nin (BEAFSAD) düzenlemiş olduğu Nisan Ayı fotoğraf sunumu ve söyleşisi etkinği, fotoğraf sanatına ilgi duyan çok sayıda katılımcıyı bir araya getirdi. Fotoğraf sanatçısı Ogün Çıtlak’ın konuşmacı olarak yer aldığı program, hem duygusal hem de öğretici yönleriyle dikkat çekti.
Dernek Başkanı İsmail Kalıkın açılış konuşmasında öncelikle hafta başında peş peşe yaşanan ve herkesi yasa boğan okullara yönelik saldırıları kınandı, yaşamını yitiren öğretmen ve öğrencilerin yakınlarına başsağlığı diledi. Devamında ayın konuğu olarak konuşan Çıtlak, son dönemde eğitim camiasında yaşanan üzücü olaylara değinerek, bu gelişmelerin kendisini derinden etkilediğini ifade etti. Bu tür olayların toplumda derin yaralar açtığını vurgulayan Çıtlak, çözüm odaklı bir yaklaşımın gerekliliğine dikkat çekti. Duygusal bir girişin ardından etkinliğin içeriğine geçildi.
İki bölümden oluşan programın ilk kısmı, ve dünyaca ünlü sokak fotoğrafçısı Vivian Maier’in hayatına ve sanat anlayışına ayrıldı. Çıtlak, Maier’in hikâyesini yalnızca biyografik yönleriyle değil, aynı zamanda fotoğraf dünyasında yarattığı etki üzerinden de detaylı biçimde aktardı. 1950’li yıllardan itibaren ABD’de dadılık yaparken sokaklarda fotoğraf çeken Maier’in, hayatı boyunca yüz binlerce kare fotoğraf çekmesine rağmen bunları kimseyle paylaşmadığını belirtti.
Maier’in ölümünden sonra tesadüfen ortaya çıkan arşivinin fotoğraf tarihinin en çarpıcı keşiflerinden biri olduğuna dikkat çeken Çıtlak, Chicago’da bir müzayedede satın alınan film kutularının içinde binlerce negatif bulunduğunu ve bu keşfin sanat dünyasında büyük yankı uyandırdığını anlattı. Bu sürecin arkasındaki isim olan John Maloof’un, ilk etapta sıradan olduğunu düşündüğü bu fotoğrafların aslında büyük bir sanatsal değere sahip olduğunu fark etmesiyle birlikte Maier’in ününün dünya çapına yayıldığını ifade etti.
Sunumda ayrıca Maier’in fotoğraf yaklaşımına da geniş yer verildi. Sokakta insanlara oldukça yakın mesafeden, doğal ve müdahalesiz anlar yakalayarak çekim yaptığı, özellikle gündelik yaşamın içindeki sıradan gibi görünen anları güçlü bir anlatıma dönüştürdüğü vurgulandı. Çıtlak, Maier’in kullandığı Rolleiflex tarzı makinelerin sağladığı avantajlardan ve yukarıdan bakılan vizör ile göz hizasının altından çekim yapma tekniğinin insanları rahatsız etmeden fotoğraflamaya olanak tanıdığından bahsetti.
Katılımcılara Maier’in fotoğraflarından örnekler de gösterilirken, onun kadraj anlayışı, ışık kullanımı ve kompozisyon gücü üzerine değerlendirmeler yapıldı. Çıtlak, Maier’in hiçbir akademik eğitim almamasına rağmen güçlü bir görsel hafıza ve gözlem yeteneği sayesinde büyük bir sanatçıya dönüştüğünü ifade ederek, fotoğrafın teknikten çok bakış açısıyla ilgili olduğunun altını çizdi.
Kısa bir çay-kahve molasının ardından başlayan ikinci bölümde ise Sami Güner Kupası hakkında geniş kapsamlı bir sunum gerçekleştirildi. Türk fotoğraf sanatının önemli isimlerinden biri olan Sami Güner anısına düzenlenen yarışmanın, Türkiye’nin en prestijli fotoğraf organizasyonlarından biri olduğu vurgulandı. Çıtlak, yarışmanın 6 dakikalık fotoğraf gösterisi formatında düzenlendiğini, katılımcıların belirledikleri bir konu etrafında hikâye oluşturarak seri fotoğraflarla anlatım yaptıklarını aktardı.
Kendi yarışma sürecinden de örnekler paylaşan Çıtlak, fotoğraf üretiminde motivasyonun önemine dikkat çekti. Emeklilik sonrası fotoğrafa daha fazla zaman ayırmaya başladığını belirten sanatçı, teknik ekipman kadar bakış açısının da belirleyici olduğunu vurguladı. Sokak fotoğrafçılığına olan ilgisini anlatırken, insanların doğal anlarını yakalamanın zorluklarına ve bu alanda geliştirdiği yöntemlere değindi.
Programın sonunda, fotoğraf yarışması kapsamında birinci turda başarı sağlayan ve tur atlayan seri fotoğraflarından bir kaçının baskısını projesinde yer alan Örenli Damper Atölyesi İşletme sahibi ve damper ustası Alahattin usta ve çıraklarına hatıra olarak armağan etti. Katılımcılara teşekkür ederek konuşmasını tamamlayan Ogün Çıtlak, fotoğraf sanatına ilgi duyan herkesi üretmeye ve kendi hikâyelerini anlatmaya davet etti.
Yaklaşık iki saat süren etkinlik, katılımcıların yoğun ilgisiyle sona ererken, Bergama’da düzenlenen bu tür kültür-sanat buluşmalarının önemi bir kez daha ortaya kondu.
